خطا
  • JUser: :_بارگذاری :نمی توان کاربر را با این شناسه بارگذاری کرد: 212

اساس فریضه امر به معروف و نهی از منکر حق محوری است نه من محوری

اساس فریضه امر به معروف و نهی از منکر حق محوری است نه من محوری شنبه, 07 مرداد 1396



امر به معروف و نهی از منکر در حق مسؤولان همانا گشودن باب انتقاد از آنها را رواج خواهد داد که هم باعث پیشرفت مسؤولان امر و هم پیشرفت جامعه خواهد شد. در واقع اساس مقوله بسیار مهم امر به معروف و نهی از منکر حق محوری است نه من محوری.


به گزارش پایگاه خبری فرهنگسرای معروف؛ به نقل از سهیل سنقر، در این یادداشت* به رابطه این مقوله مهم با بحث نقد و نقادی خواهیم پرداخت و ردپای این موضوع مهم را در سخنان مقام معظم رهبری جستجو می کنیم نقد و انتقاد در اسلام و نظام حکومتی برآمده از اسلام از اصول مهم و اساسی است که این مکانیسم عملی در اسلام در قالب امر به معروف و نهی از منکر تجلی می یابد که می تواند مربوط به نقد عملکرد افراد در جایگاهها و نقشهای مختلف در جامعه اسلامی باشد.

امر به معروف و نهی از منکر باعث جلوگیری از فساد حکمرانان خواهد شد البته نه تنها حکمرانان بلکه در هر جایی که قدرت هست در معرض فساد قرار دارد اما دولت و حکومت بالاترین سطح قدرت را دارد و لذا خطر فساد در آنها جدی تر است.

مقام معظم رهبری در سخنان خود که در۱۹ دی ماه ۱۳۶۸ بیان داشتند : “امر به معروف و نهی از منکر حوزه های گوناگونی دارد که مهمترینش حوزه مسئولان است یعنی شما باید ما را به معروف امر و از منکر نهی کنید مردم باید از مسئولان کار خوب بخواهند، آنهم نه به صورت خواهش و تقاضا بلکه باید ازانها بخواهند” ایشان همچنین در دیدار اعضای هیأت دولت در۱۷مهرماه۱۳۸۴ در باب ضرورت نقدپذیری مسئولین میفرمایند “ما ها اگر بخواهیم در این جایگاهی که هستیم از احتمال خطی خود کم کنیم باید از سخن درشت خیر خواهان نرنجیم” انتقاد و ضرورت نقدپذیری در ذات امر به معروف و نهی از منکر وجود دارد.

یعنی با فهم درست از این مقوله به این نتیجه می رسیم که با امر به معروف و نهی از منکر در حق مسئولان همانا گشودن باب انتقاد از آنها را رواج خواهیم داد که هم باعث پیشرفت مسئولان امر و هم پیشرفت جامعه خواهد شد ایشان در این مقوله بسیار مهم حق محوری را اساس همه چیز دانسته اند، نه من محوری.

در واقع حق و حقگویی مرز انتقاد سالم و ناسالم را می شناساند مقام معظم رهبری در خطبه های نمازجمعه ۲۵ آذر ماه ۱۳۷۹می فرمایند اگر خدای ناکرده دل با زبان همراه نباشد آنگاه مشمول این جمله خواهیم شد که مردم را به نیکی امر می کنیم اما خود به آن عمل نمی کنیم مردم را از بدی نهی می کند اما خود او همان بدی را مرتکب می شود چنین شخصی مشمول لعنت خدا می شود البته در نقادی بر اساس امر به معروف و نهی از منکر باید مصلحت نظام اسلامی در نظر گرفته شود و چرا که بعضی به جای انتقاد سازنده بنا را بر فحاشی می گذارند؛که این بسیار خطرناک است و باید توجه داشت به هر نقدی روی خوش نشان ندهیم.

باید در نظر داشت لازمه دید انتقادی داشتن همانا وسعت نظر و وسیع نگری است یعنی مقوله امر به معروف و نهی از منکر را متوجه مسائل خرد و پیش پا افتاده نکنیم مقام معظم رهبری در سخنرانی ۱۲ دی ماه۱۳۸۶ می‌فرمایند مهمترین آسیب‌ها که بر سر راه امر به معروف وجود دارد فقدان وسیع نگری است.

مصداق کامل امر به معروف ایجاد جامعه و حکومت اسلامی و مصداق کامل نهی از منکر نهی از یک جامعه طاغوتی است اما در صورت فقدان وسیع نگری این حکم عظیم خدا در مسائل جزئی خلاصه می شود باید گفت که مهمترین و اولویت‌دارترین نوع امربه معروف و نهی از منکر ناظر به مسئولین و حاکمیت است.

البته این مقوله صرفا معطوف به حکومت و دولت نیست اما این نوع از امر به معروف و نهی از منکر در دین ما بسیار مهم است؛ چراکه حکمرانان می توانند یک جامعه را اسلامی سازند و یا اینکه آنرا نابود کنند ، نقد و امر به معروف و نهی از منکر باعث می شود که هیچکدام از مسئولین در آن جایگاهی که دارند، برای خود حاشیه امن احساس نکنند و برای خود در آن منصب مصونیتی قائل نباشند.

در پایان باید گفت با توجه به فرمایشات مقام معظم رهبری این امر کاملا آشکار است که ایشان این فریضه را هم بر مسئولین و هم بر مردم واجب می دانند و لذا وجود گفتگوی انتقادی در میان حکمرانان و مردم دارای اهمیتی فراوان است و باید نسبت به گسترش آن در جامعه اهتمام ویژه داشته باشیم.

*میثم بشیری کارشناس امور فرهنگی اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی سنقر

نظر دادن

چندرسانه ای

از نگاه علم