امروز : چهارشنبه, ۰۲ خرداد ۱۳۹۷

    سه شنبه, 12 مرداد 1395

    رسانه ها و یک واجب فراموش شده

    رسانه ها در مقابل احیا و تبیین امر به معروف و نهی از منکر مسئول بوده و باید به این موضوع حساس باشند در حالی که کمتر رسانه ای به این امر مهم می پردازد.

     به گزارش روابط عمومی ستاد امر به معروف و نهی از منکر، به نقل از موج رسانه ، مدتی پیش یکی از دوستان، ویدیویی در شبکه های اجتماعی منتشر کرد که  نهادینه شدن اصطلاح " اجبار اجتماعی " در بطن جامعه امریکا  را توسط یک گروه مستند ساز نشان می داد ، مردی در برابر یک دوربین مخفی،  روسری زن جوان باحجابی را بر می دارد و به او دشنام می گوید ، مردم از گوشه کنار خیابان به مرد هجوم آورده و مانع این عمل مرد شده و اورا نصیحت و گاهی برخورد تندتری  میکنند. اگر چه شاید محتوی این فیلم برای ما که در ایران هستیم به سختی قابل باور است اما چیزی که در این میان اهمیت دارد این است که رسانه و مردم چگونه توانسته اند تعاملی همگون داشته باشند تا امری به نام " اجبار اجتماعی " در جامعه رسوب پیدا کند . مقوله  "اجبار اجتماعی"  در غرب که به نوعی " خود درمانی اجتماعی " میان مردم معنا می گردد و جبریست که مردم در برابر خطاهای فرد  یا افراد اعمال می کنند که هزینه های گزافی را از دوش دولتها کاسته و جریان تعاملات اجتماعی را با خود مردم بر اساس آموخته های فرهنگی بومی و انسانی پیش می برد.

    قدرت نفوذ رسانه ها در جامعه  امروز بر کسی پوشیده نیست . رسانه ها اگر در زمانی کاغذهایی بودند که فرد باید از بیرون خریداری می کرد و از محتوی آن آگاهی پیدا می کرد ، یا رسانه ای مثل تلویزیون که تبدیل به یکی از اعضای خانواده گشته ، اکنون با ظهور شبکه های اجتماعی ، رسانه همراه فرد شده و هر جایی که فرد اراده کند همراه اوست و گاهی بصورت رایگان، انبوهی از اطلاعات را به فرد انتقال میدهد . از این رو با جرات می توان گفت که " امروز دیگر دولتها نیستند که بر افکار مردم تسلط دارند چون رسانه ها بر مردم حکومت می کنند " .

    اما در یک جامعه دینی که مقوله ای مانند امر به معروف و نهی از منکر که جزء ارکان عملی – اعتقادی افراد جامعه است و مفهوم آن بسیار گسترده تر و والاتر از مفهوم اجبار اجتماعی است ، رسانه مدعی دینداری و اشاعه مفاهیم دینی چگونه میتواند این دستور الهی را در جامعه اسلامی تبیین نماید ؟ اهمیت امر به معروف و نهی از منکر در مفاهیم دینی آنچنان بالاست که حضرت علی علیه السلام چنین می فرمایند : همه کارهای خوب حتی جهاد در راه خدا در برابر امر به معروف و نهی از منکر همچون قطره ای هستند در برابر دریای عمیق (نهج البلاغه حکمت 374).

    طی یک فرایند سازمان یافته توسط رسانه های معاند ( که متاسفانه این امر به برخی از رسانه ها و افراد مدعی دین داری نیز تسری نموده است ) چنان تعریف شده که وقتی اصطلاح امر به معروف و نهی از منکر به گوش می رسد ، ذهن افراد مستقیم به سمت مقوله هایی چون وضعیت حجاب زنان و ظاهر پوشش جوانان کشیده می شود . اگر چه امروزه وضیعیت پوشش عده قلیلی از زنان و جوانان به گونه ایست که نیاز به اعمال امر به معروف و نهی  از منکر دارد اما امر به معروف و نهی از منکر فقط در ارتباط با این امور نیست . تعاملات ما در جامعه مثل بازار ،  بانک ، اداره ، انتشار مطالب اینترنتی و حتی طرز رانندگی هایمان در خیابان که خالی از اشکال نیست ، همه در حیطه امر به معروف و نهی از منکر که به نوعی خود کنترلی مردمی است جای می گیرد و اگر درست و با ظرافتهای توصیه شده توسط بزرگان دین اجرا گردد جامعه بسوی تعالی حرکت می کند .  حضرت امام خمینی ره می فرمودند اگر راننده ای چراغ قرمز را رد کند مثل کسی است که احکام اسلام را رعایت نمی کند . با توجه به این تعاریف گستردگی  فریضه امر به معروف و نهی از منکر به خوبی نمایان می شود

    رسانه دینی در برابر امر به معروف و نهی از منکر مانند تک تک افراد جامعه مسئولیت دارد و چه بسا مسئولیت رسانه نسبت افراد جامعه بیشتر بوده و دارای اهمیت بیشتری است . از نظر بنده رسانه ها ، خصوصا رسانه های بومی به لحاظ شناخت ضعف ها و قوتهای آن جامعه بهتر می توانند در زمینه امر به معروف و نهی از منکر فعالیت داشته باشند . رسانه و ارتباط آن با امر به معروف و نهی از منکر از سه جهت قابل بررسی است:

    1- رسانه و آموزش امر به معروف و نهی از منکر : تبیین روشها و تکنیکهای ظریف با در نظر گرفتن شرایط افراد که نیاز به موشکافی های دقیق داشته و در چهار چوب مفاهیم انسانی و ارزشی تبلور پیدامیکند . روایاتی از ائمه علیهم السلام نقل شده که ایشان با ظرافت های منحصر به فرد خود توانسته اند افراد را به خود جذب نموده و با بیان هنرمندانه احکام الهی ، دیگران را به راه راست هدایت نمایند ، از جمله این افراد می توان به بشر حافی وامام کاظم علیه السلام و روایت امام حسن و امام حسین علیهم السلام و مردی که به اشتباه وضو میگرفت اشاره نمود( ضمن تاکید که در آن زمان این دو عزیز کودکی بیش نبوده اند ) . این نکته از این جهت حائز اهمیت است که رسانه با درک رفتار هنرمندانه ائمه اطهار علیهم السلام در زمینه امر به معروف و نهی از منکر شرایط پذیرش خطا از طرف خود فرد را ایجاد می نمایند یعنی فرد خطا کار در برابر این رفتار هوشمندانه چاره ای جز پذیرش خطا و سعی در جبران آن ندارد . همین پذیرفتن خطا از سوی فرد خاطی لازمه یک سری فرایند های آموزشی از طرف رسانه است که اگر کاستی یا اشتباهی در کار بود فرد با شنیدن سخن حق از لجبازی و بحث های بی مورد دست بردارد و در صدد جبران کار اشتباه خود بر آید .  یا یکی از پیش فرضهای غلطی که اخیرا در میان مردم رواج پیدا کرده و راه هر گونه صحبت را بسته است این است که فرد نسبت به نصیحت افراد دلسوز بی تفاوت است یا موضع خصمانه ای می گیرد که نتیجه آن برخوردهای بی مورد و افتادن در گرفتاری های بیشتر است . رسانه وظیفه دارد نسبت به این کاستی های رایج درجامعه  واکنش نشان داده و از طریق آموزشهای صحیح و هوشمندانه بارسنگین روانی جامعه را نسبت به امر به معروف و نهی از منکر سبک نماید . مورد بعدی که نیاز به آموزشهای صحیح دارد اینست که خود مردم با دیدن خطا و گناه دیگران بی تفاوت نباشند ، احکام بسیاری در توضیح المسائل مراجع در باره امر به معروف و نهی از منکر وجود دارد  که باید رسانه به این مسائل ورود پیدا کند و مردم دین دار را نسبت به این امور آگاه سازد که نه برخورد خام و تندی صورت گیرد و نه بی تفاوت از کنار هر گناه و آلودگی گذر گردد . تمام این موارد به تخصص زیبایی شناسانه و فرازبانی رسانه بر می گردد که هر رسانه ای بر گرفته از قابلیتها و ابزارهای خود در جهت آگاه سازی درست جامعه همچون ائمه اطهار علیهم السلام که الگوی رفتاری تمامی ما هستند  بتواند هنرمندانه در این عرصه حساس که کوچکترین خطایی منجر به خسارات جبران ناپذیر میشود گام بردارد . این در حالیست که رسانه های بومی و محلی به لحاظ تسلط به روحیات فرهنگی جامعه خود سهم بیشتری در این زمینه دارند . فراموش نکرده ایم که حضرت امام در باره صدا و سیما فرمودند صدا و سیما باید دانشگاه باشد . این جمله رسالت بزرگ اصحاب رسانه را معین و  مشخص نموده است تا جای هیچ گونه شک و تردیدی در این میان باقی نمی گذارد .

    2- رسانه و تبیلغ امر به معروف و نهی از منکر : یکی از عمده ترین کارهایی که رسانه ها در دنیا انجام میدهند تبلیغات است . رسانه ها بر اساس منافع خود در مواقعی دست به تبلیغات می زنند . منظورم فقط تیزرهای بازرگانی نیست . گر چه آنها نیز نوعی تبلیغات به شمار می روند . اما مواقعی یک رسانه بر علیه شخص یا گروه و جریانی به نفع شخص و گروه و جریان دیگری تبلیغ می نماید که این امر در تمام رسانه های دنیا اتفاق می افتد . اما در باره امر به معروف و نهی از منکر ، رسانه دینی موظف است طرف حق را گرفته و آن را یاری نماید . از جمله کارهایی که رسانه دینی می تواند در جهت تبلیغ امر به معروف و نهی از منکر انجام دهد شناسایی و معرفی کسانی است که در این عرصه فعالیت می نمایند ، علی الخصوص افرادی فعالیت فرهنگی دارند و تولیدات فرهنگی و هنری نموده اند . این کار نوعی الگو سازی محسوب شده و می تواند برای کسانی که علاقه مند به فعالیت در این عرصه هستند مفید باشد . انتقال تجربیات فعالان فرهنگی در زمینه امر به معروف و نهی از منکر موجب دلگرمی آنان و آشنایی دیگر جوانان علاقمند به فعالیت در این عرصه می گردد و توجه مردم نیز به این امر معطوف گردد .

    3- اعمال مستقیم امر به معروف و نهی از منکر توسط رسانه : با توجه به گستردگی رسانه های امروزی ، زمینه برای رسانه های دینی نیز در این میان فراهم است رسانه هایی که به گفته خود ، ادعای تبلیغ دین اسلام را دارند در برابر فریضه ای چون امر به معروف و نهی از منکر ساکت نمی نشینند . در موارد بسیاری در استان زنجان نیز اصحاب رسانه توانستند به این رسالت خود عمل نمایند . فراموش نمیکنیم  در باره کشتار سگ ها در حین مسابقه دادنشان که با انتشار تصاویر مربوط به آن ، مسئولین و مردم را به این مورد حساس نمودند یا در باره افتادن کودکی در چاههای شهرداری که مشغول بازی با دوستان خود  بود و یا شلوغ شدن صف های نانوایی ها در سطح شهر در چند سال پیش . همه مثالهایی از این دست هستند که اصحاب رسانه در داخل استان به خوبی توانستند از بیشتر شدن عواقب این نوع مسائل کاسته و مردم و مسئولین  را در این زمینه آگاه سازند . همچنین رسانه ها باید براساس کارکرد خود و با استفاده از ظرفیت ها ، قوتها و ضعفهای استان در باره این نوع مسائل کوشا و در خدمت باشند . که شاید این " واجب فراموش شده " بار دیگر در اذهان یکایک مردم جای  گیرد و حتی می تواند یکی از زمینه های ظهور حضرت ولی عصر عجل الله را فراهم نماید

     

    نظرات


    Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

    نشریه راه رشد

    نشریه راه رشد شماره 190 منتشرشد

    نشریه راه رشد شماره 190 منتشرشد

    نشریه راه رشد شماره 189 منتشرشد

    نشریه راه رشد شماره 189 منتشرشد

    نشریه راه رشد شماره 188منتشر شد

    نشریه راه رشد شماره 188منتشر شد

    جهت دانلود بر روی پیوست کلیک کنید
    راه رشد 187

    راه رشد 187

    برای مشاهده متن کامل نشریه راه رشد و دریافت فایل pdf پیوست را دانلود کنید.صاحب امتیاز:ستاد امر به معروف و نهی از منکر / مدیر مسئول: سید احمد زرگر / سردبیر:شورای سردبیری
    راه رشد 186

    راه رشد 186

    به گزارش روابط عمومی ستاد امر به معروف و نهی از منکر برای مشاهده متن کامل نشریه راه رشد و دریافت فایل pdf پیوست را دانلود کنید.صاحب امتیاز:ستاد امر به معروف و نهی از منکر / مدیر مسئول: سید احمد زرگر / سردبیر:شورای سردبیری

    نشریه آئینه رشد

    نشریه شماره 57

    نشریه شماره 57

    به گزارش روابط عمومی ستاد امر به معروف و نهی از منکر برای مشاهده متن کامل نشریه آیینه رشد فایل pdf پیوست را دانلود کنید.
    نشریه شماره 56

    نشریه شماره 56

    به گزارش روابط عمومی ستاد امر به معروف و نهی از منکر برای مشاهده متن کامل نشریه آیینه رشد فایل pdf پیوست را دانلود کنید.
    نشریه شماره 55

    نشریه شماره 55

    نشریه شماره 55
    نشریه شماره 54

    نشریه شماره 54

    نشریه شماره 54

    تماس باما

    تلفن : 02122561227
    02122561225
    آدرس : تهران ، پاسداران ، نیستان سوم ، انتهای راستوان

    اوقات شرعی

    تمامی حقوق سایت متعلق به ستاد امر به معروف و نهی از منکر می باشد و هرگونه کپی برداری با ذکر منبع بلامانع است

     طراحی سایت و سئو : وب نگاران پارسه

    Please publish modules in offcanvas position.